Z jajem w nauce – ptasie zarodki pomagają w badaniach biokompatybilności biomateriałów

Z jajem w nauce – ptasie zarodki pomagają w badaniach biokompatybilności biomateriałów

dwa zdjęcia, na górze Dr n. farm. Katarzyna Klimek podczas pracy w laboratorium, na dole biomateriały kostne po implementacji do CAM
dwa zdjęcia, na górze Dr n. farm. Katarzyna Klimek podczas pracy w laboratorium, na dole biomateriały kostne po implementacji do CAM

Czy nauka może być… z jajem? Okazuje się, że tak! 

Dr n. farm. Katarzyna Klimek z Katedry i Zakładu Biochemii i Biotechnologii UM w Lublinie prowadziła swoje badania naukowe, dosłownie zaczynając od jajka. I to nie żart – jajko stało się bohaterem eksperymentów nad nowatorskimi biomateriałami do regeneracji tkanki kostnej.

W maju i czerwcu 2025 roku dr Klimek, laureatka programu Walczak NAWA 2023, odbywała staż naukowy na Uniwersytecie Medycyny Weterynaryjnej i Farmacji w Koszycach (Słowacja). Pod opieką prof. Evy Petrovovej, stypendystka badała nowy biomateriał do regeneracji tkanki kostnej przy użyciu modelu błony kosmówkowo-omoczniowej zarodka ptasiego (model CAM).

Jestem niezmiernie wdzięczna Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej (NAWA) za możliwość odbycia tej ekscytującej i wartościowej naukowej przygody. Do tej pory w swoich badaniach nad potencjałem biomedycznym biomateriałów skupiałam się głównie na eksperymentach w warunkach hodowli komórkowych in vitro. Dodatkowo we współpracy z dr n. farm. Agnieszką Michalak z Samodzielnej Pracowni Badań Behawioralnych UM w Lublinie, prowadziłam wstępne badania toksyczności biomateriałów in vivo z użyciem modelu Danio pręgowanego (zebrafish). Dzięki programowi Walczak NAWA mogłam poszerzyć swoją wiedzę i umiejętności w zakresie badań biokompatybilności biomateriałów, tj. przeprowadzić je w warunkach ex ovo z użyciem modelu CAM” – mówi dr Klimek.

Badania ex ovo z wykorzystaniem modelu CAM zarodków ptasich stanowią łatwo dostępny i opłacalny model, który uważany jest za alternatywny model in vivo do oceny reakcji tkanek i powstawania nowych naczyń krwionośnych wewnątrz struktury biomateriału. Ponadto model CAM stanowi nowoczesne podejście badawcze zgodnie z zasadą 3R (zastąpienie, ograniczenie, doskonalenie). Katedra Nauk Morfologicznych, Uniwersytetu Medycyny Weterynaryjnej i Farmacji w Koszycach to jednostka o wysokiej renomie, oferująca dostęp do istotnych zasobów badawczych, takich jak urządzenia do prowadzenia badań na modelu błony kosmówkowo-omoczniowej zarodka ptasiego oraz zaawansowane laboratoria biochemiczne. W trakcie stażu dr Klimek nabyła umiejętność pracy z zarodkami ptasimi (kurzym i przepiórczym), poznała procedurę przygotowania CAM do badań, a także wykonała analizy oceniające rozwój zarodka oraz tworzenie się nowych naczyń, na powierzchni i wewnątrz nowego biomateriału po jego implementacji do CAM. 

Obecnie tylko nieliczne ośrodki w Polsce wykonują badania biokompatybilności biomateriałów z użyciem modelu CAM. Chociaż mój staż się zakończył to współpraca z zespołem prof. Evy Petrovovej dopiero się rozkręca. Wraz z Panią Profesor Petrovovą złożyłyśmy wspólny projekt naukowy i planujemy aplikować o kolejne. Moim marzeniem jest w przyszłości stworzenie laboratorium CAM na UM w Lublinie, gdyż stanowiłoby ono dopełnienie prowadzonych przez nas badań in vitro oraz in vivo z użyciem zebrafish" – dodaje dr Klimek.

 

Gratulujemy i życzymy dalszych sukcesów!

Zdjęcia

Znak graficzny Blasku

WYDARZYŁO SIĘ

Wydarzyło się

Ekran z prezentacją na konferencji

Konferencja „Lubelska Transplantologia 2026”

2026-01-23 12:55:57

W Centrum Symulacji Medycznej Uniwersytetu Medycznego w Lublinie odbyła się konferencja pod nazwą „Lubelska Transplantologia 2026”. To już kolejna edycja wydarzenia organizowanego przy okazji Ogólnopolskiego Dnia Transplantacji, który obchodzimy 26 stycznia. 

Uczestnicy konferencji prasowej

Uniwersytet Medyczny w Lublinie z ponad 20 mln zł dofinansowania na przełomowe badania

2026-01-23 08:44:58

Podczas konferencji prasowej, która odbyła się 22 stycznia na Uniwersytecie Medycznym w Lublinie, zaprezentowany został projekt innowacyjnych niekomercyjnych badań klinicznych dedykowanych pacjentom z cukrzycą typu 1, otyłością i zaburzeniami psychicznymi. Na realizację przełomowych badań lubelscy naukowcy otrzymali ponad 20 mln zł dofinansowania z Agencji Badań Medycznych. 

Grupa osób przecina wstęgę

Poradnia Zdrowia Kobiety otwarta w USK nr 1 w Lublinie

2026-01-23 07:58:35

W czwartek (22.01) w Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym nr 1 w Lublinie odbyło się uroczyste otwarcie Poradni Zdrowia Kobiety, zlokalizowanej przy Klinice Położnictwa i Patologii Ciąży. Nowa jednostka dedykowana jest pacjentkom z ciążami wysokiego ryzyka i ma zapewnić im kompleksową, specjalistyczną opiekę medyczną.

Zespół nagrodzonych badaczy

Międzyuczelniane uznanie dla nauki – nasi badacze z nagrodą Rektora Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego

2026-01-22 13:31:18

Z radością informujemy, że zespół badawczy kierowany przez prof. dr hab. n. farm. Annę Bogucką-Kocką został uhonorowany zespołową nagrodą Rektora Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego I stopnia za osiągnięcia naukowe pn. „Badania dotyczące diagnostyki schistosomatozy oraz jej znaczenia w prawidłowym rozpoznaniu i leczeniu”. Wyniki tych prac zostały opublikowane w jednym z najbardziej renomowanych czasopism naukowych na świecie – The Lancet Infectious Diseases.

Profesor Rafał Tarkowski, kierownik I Kliniki Ginekologii Onkologicznej i Ginekologii USK 1 w Lublinie

Europejski Tydzień Walki z Rakiem Szyjki Macicy 2026. Jak działa nowy program profilaktyczny?

2026-01-22 11:42:59

Rozpoczął się Europejski Tydzień Walki z Rakiem Szyjki Macicy. To idealny moment na to, by przypomnieć o wykonywaniu badań profilaktycznych, które pozwalają na szybkie wykrycie niepokojących zmian, a w efekcie – zapobieganiu rozwojowi tego nowotworu. O nowym programie profilaktycznym, z jakiego można już korzystać w naszym kraju, rozmawiamy z prof. dr hab. n. med. Rafałem Tarkowskim, kierownikiem I Kliniki Ginekologii…